(GD&TĐ) - Trong Hội nghị giao ban vùng 7, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Thiện Nhân đã nhấn mạnh 3 yêu cầu đặc thù đối với GD&ĐT của 5 thành phố (Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Đà Nẵng, Cần Thơ), đó là: Chất lượng cao (cao hơn bình quân trong cả nước); phổ cập GD sớm hơn so với cả nước và xã hội hoá GD phải giỏi hơn, hay hơn.

> Phó thủ tướng, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Thiện Nhân thăm Trường Đại học Y Hải Phòng

Phó Thủ tướng, Bộ trưởng GD&ĐT Nguyễn Thiện Nhân nhấn mạnh những nhiệm vụ trọng tâm của GD&ĐT trong năm 2009-2010

Chất lượng GD của 5 thành phố phải cao lên so với chính mình

Theo Phó Thủ tướng, Bộ trưởng,  5 thành phố có vai trò rất đặc biệt, đó là phải đi đầu trong cả nước về GD chất lượng cao. “Thước đo” của 5 thành phố không phải là “bình quân” theo cả nước... chính vì vậy phải đi đầu về GD chất lượng cao. Trong từng 5 thành phố phải làm gì để đưa chất lượng GD cao lên so với chính mình. 5 thành phố có điều kiện thuận hơn so với các vùng thi đua khác, mức sống cũng vào loại cao nhất cả nước, được sự quan tâm của các cấp uỷ, chính quyền. 5 thành phố phải tiến hành phổ cập (tiểu học, THCS, phổ cập mầm non 5 tuổi) nhanh hơn, phải đi trước cả nước. 5 thành phố cũng phải đi đầu trong việc tìm ra và xây dựng cơ chế xã hội hoá GD. Xã hội hoá GD là “đất lành” của những nơi người dân có thu nhập cao.

Không áp đặt từ trên xuống

Những nhiệm vụ trọng tâm của GD&ĐT trong năm học 2009- 2010 một lần nữa được Phó Thủ tướng, Bộ trưởng nhấn mạnh: Năm học này phải hoàn thành nhiệm vụ “Hai không” đối với khối phổ thông, mầm non; thực hiện “3 công khai”,  mà trước hết ở khối phổ thông là thực hiện để xã hội có thể giám sát nhà trường (đặc biệt phải chú ý đến thái độ của thầy cô giáo đối với việc này như thế nào, thái độ của phụ huynh ra sao…), thực hiện “3 công khai” thì người phấn khởi nhất chính là phụ huynh, họ tin tưởng trường học hơn. Năm học này là năm thứ 2 ngành GD&ĐT huy động toàn xã hội cùng làm công tác GD nhân cách toàn diện cho HS. Chuẩn bị triển khai phổ cập mầm non 5 tuổi; chuẩn bị khung học phí mới (đảm bảo nguyên tắc phù hợp với khả năng chi trả của người dân).

“Không thu đồng loạt các khoản đóng góp ở nhà trường, đóng góp tự nguyện phải đúng tính chất tự nguyện” là một nhắc nhở của Phó Thủ tướng, Bộ trưởng đối với GD các địa phương. Mức học phí mới được thực hiện trong năm học tới sẽ trên tinh thần đảm bảo nguyên tắc phù hợp khả năng chi trả của người dân. Nếu TP.HCM có mức thu bình quân đầu người là 2,74 triệu đồng/người/tháng thì mức học phí tối đa dự kiến sẽ là 200.000 đồng/tháng trở xuống. Hà Nội, thu nhập bình quân 1,936 triệu thì học phí phổ thông tối đa 120.000 đồng/tháng. Hải Phòng 1,37 triệu đồng/người/tháng thì mức thu là 60.000 đồng/tháng. Đà Nẵng mức thu nhập bình quân là 1,572 triệu đồng/người thì học phí cao nhất sẽ là 90.000 đồng/tháng. Cần Thơ, mức thu nhập là 1,438 triệu đồng thì học phí là 75.000 đồng/tháng trở xuống. Tùy theo mỗi vùng thành thị, nông thôn để các thành phố đưa ra các mức học phí phù hợp, có thể nội thành cao hơn ngoại thành.

Năm học này cần đẩy mạnh bồi dưỡng cán bộ quản lý trong việc nắm vững quản lý (quản lý tài chính…). Bồi dưỡng GV thì cần xem việc khuyến khích mỗi GV có một sáng kiến trong giảng dạy, cần xem gần hết học kỳ 1 rồi thì đã làm được điều này chưa và sang học kỳ 2 sẽ làm như thế nào. Làm sao phải tạo được phong trào trong GV, tạo ra thi đua mỗi nhà giáo có một sáng kiến, sáng tạo. “Sáng tạo của GV không nên quá lớn mà nên thật cụ thể”- Phó Thủ tướng, Bộ trưởng đưa ra gợi ý- “GV cần phải lắng nghe ý kiến của HS sau giờ giảng của mình, nếu GV cải tiến cách dạy mà HS không thấy hay thì cũng chưa thể gọi là sáng kiến, sáng tạo hay”.

Phó Thủ tướng, Bộ trưởng chỉ đạo: Xây dựng “Trường học thân thiện, học sinh tích cực” cần phải đẩy mạnh để giải quyết dứt điểm vấn đề nhà vệ sinh trong trường học.

5 thành phố phải đi đầu trong triển khai thí điểm dạy ngoại ngữ, với phương châm “không áp đặt từ trên xuống”, Bộ sẽ đưa ra chương trình dạy ngoại ngữ từ lớp 3 và các địa phương đăng ký làm theo khả năng, điều kiện của mình. 5 thành phố cũng phải rà soát lại, chuẩn bị đánh giá tình hình dạy ngoại ngữ ở tiểu học.

Về thi tốt nghiệp THPT cho biết nếu có điều chỉnh phương thức thi thì điều chỉnh theo hướng đơn giản hơn, chứ không phức tạp thêm, sao cho hợp lý, tiết kiệm và hiệu quả.

Lễ ký kết Giao ước thi đua giữa các đơn vị vùng 7

Nhiều điều tâm đắc

5 thành phố đã triển khai tốt nhiệm vụ năm học 2009- 2010, trên cơ sở những tham mưu của các Sở GD&ĐT với lãnh đạo các thành phố để có sự chỉ đạo ngay từ đầu năm học với những nội dung cụ thể.

Có nhiều vấn đề tâm đắc đã được 5 Sở GD&ĐT trong vùng nhấn mạnh. Về phong trào “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”, cả 5 thành phố đã triển khai với nhiều sáng tạo cụ thể. Ví dụ, Hà Nội trong GD truyền thống cho HS đã gắn với Đại lễ một nghìn năm Thăng Long; Cần Thơ thông qua hình thức kết nghĩa đã giúp cho các HS ở vùng đô thị có thể tìm hiểu về vùng nông thôn và HS ở vùng nông thôn tìm hiểu được về khu vực đô thị…

Phó Thủ tướng, Bộ trưởng yêu cầu các Sở GD&ĐT tiếp tục bám sát các chương trình, mục tiêu của năm học này. Năm học này phải dứt điểm việc giao nhận cho trường học cùng tham gia bảo vệ và phát huy các di tích văn hoá, lịch sử ở địa phương; dứt điểm vấn đề nhà vệ sinh trong trường học công lập.

Về HS bỏ học, qua báo cáo của địa phương cho thấy đã có chiều hướng giảm, đó là tín hiệu tốt và Phó Thủ tướng, Bộ trưởng yêu cầu các địa phương cần tiếp tục có chỉ tiêu, dự kiến phấn đấu trong năm học này sẽ giảm được bao nhiêu HS bỏ học so với năm học trước. Đối với thực hiện “3 đủ”, cần khẳng định trong 5 thành phố không được có một cái thiếu nào trong 3 cái thiếu- phấn đấu không để HS nào vì thiếu ăn mà bỏ học, không bị thiếu quần áo và không bị thiếu sách vở. Về đổi mới cơ chế tài chính, các thành phố đã tích cực triển khai. Ví dụ, ở Hà Nội đã xây dựng phương án tài chính để đảm bảo cho việc phổ cập mầm non 5 tuổi và xã hội hoá GD; ở Cần Thơ đã có tham mưu đề xuất với UBND thành phố về việc không thu học phí đối với HS mầm non nông thôn, miễn học phí cấp THCS và miễn học phí cho nữ HS THPT, lấy ngân sách thành phố bù vào nhằm đảm bảo cho phổ cập vững chắc.

Thực hiện “3 công khai” các Sở GD&ĐT của 5 thành phố cũng đã có những việc làm cụ thể và thực hiện thường xuyên từ đầu năm học đến nay; giám đốc các Sở GD&ĐT đều ra quyết định thanh tra theo chuyên đề hay thanh tra toàn diện 3 nội dung cần công khai (công khai về chất lượng GD, về điều kiện đảm bảo chất lượng, về thu- chi tài chính)… Phó Thủ tướng, Bộ trưởng đề nghị cần có sự phấn đấu để đến cuối năm học tất cả các nhà trường đều được kiểm tra một lần về “3 công khai”.

Toàn cảnh hội nghị

5 Sở GD&ĐT đều đã và tiếp tục tham mưu cho UBND thành phố có quyết định quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của phòng GD&ĐT các quận, huyện. Tiếp tục khác phục tình trạng chưa đồng bộ về cơ cấu GV tại các đơn vị, nâng cao chất lượng đội ngũ… Theo Phó Thủ tướng, Bộ trưởng, năm học này cần cố gắng để có thể đánh giá tất cả GV ở các bậc học bám vào “chuẩn” để phấn đấu tiếp. Trong năm học này cũng phải công bố được kế hoạch để đến hết năm 2012 đảm bảo đủ GV.  Về bồi dưỡng cán bộ quản lý GD, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng yêu cầu các thành phố rà soát, để đến hết năm 2010 tất cả các hiệu trưởng được học chương trình bồi dưỡng.

Về tổ chức thi tốt nghiệp THPT và bổ túc THPT, 5 thành phố trên đề xuất: Tiếp tục tổ chức thi theo cụm, nhưng phải đảm bảo về vị trí địa lý để HS đi lại quá xa. Việc phân công chấm chéo bài thi giữa các tỉnh có vị trí gần nhau để công tác vận chuyển bài thi, nhận kết quả thi được nhanh chóng, thuận lợi. Theo báo cáo chung của 5 Sở GD&ĐT vùng 7: Thanh tra uỷ quyền do Bộ cử về các hội đồng thi có số lượng tăng, nhưng chất lượng chưa tốt, chưa nắm được nghiệp vụ thanh tra do đơn vị được uỷ quyền cử không đúng thành phần, đề nghị kỳ thi tiếp theo thanh tra uỷ quyền phải có khả năng nghiệp vụ tốt…

Với vấn đề quản lý cơ sở GD có yếu tố nước ngoài, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Nguyễn Thiện Nhân cho biết sẽ có kế hoạch để đến quý I năm 2010 trình lên Thủ tướng văn bản về quy định hợp tác với nước ngoài trong GD&ĐT, sẽ làm rõ hơn về quản lý vấn đề này. Phó Thủ tướng, Bộ trưởng nhấn mạnh: GD có sự đầu tư của nước ngoài vẫn phải đảm bảo tôn trọng văn hoá, lịch sử Việt Nam, đảm bảo nhân cách, tư cách người học… Trước khi có quy định cụ thể, các địa phương cần kiểm tra để nắm được tình hình các cơ sở GD có yếu tố nước ngoài trên địa bàn.

Kết luận tại Hội nghị giao ban vùng 7, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Nguyễn Thiện Nhân đánh giá: Các thành phố trong vùng đã có những báo cáo sâu về những điều tâm đắc của mình, đó là những bài học tốt, là kinh nghiệm cho các thành phố trong vùng và địa phương khác trong cả nước. 

Hoàng Minh